.png)
Ένταση προκλήθηκε το βράδυ της 2ας Αυγούστου 2026 στη Γιορτή Πατάτας στο Σκλήθρο Φλώρινας, όταν κατά τη διάρκεια της πολιτιστικής εκδήλωσης ακούστηκε από τη μουσική ορχήστρα το τραγούδι «Zajdi Zajdi».
Στην εκδήλωση βρίσκονταν ο βουλευτής Φλώρινας της Νέας Δημοκρατίας Σταύρος Παπασωτηρίου και ο Αντιπεριφερειάρχης Φλώρινας Αθανάσιος Τάσκας, οι οποίοι αντέδρασαν όταν άρχισε να παίζεται το συγκεκριμένο τραγούδι. Σύμφωνα με το σχετικό ρεπορτάζ, απευθύνθηκαν στον πρόεδρο της τοπικής κοινότητας ζητώντας εξηγήσεις, ενώ στη συνέχεια ο κ. Παπασωτηρίου αποχώρησε από την εκδήλωση.
Η αντίδραση και η συζήτηση που άνοιξε
Το περιστατικό αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον επειδή σημειώθηκε στη Φλώρινα, μια περιοχή στην οποία τα ζητήματα ιστορίας, γλώσσας και πολιτιστικής ταυτότητας έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα.
Το «Zajdi Zajdi» είναι τραγούδι που συνδέεται με τον μουσικό πολιτισμό της πρώην Γιουγκοσλαβίας και των σημερινών Σκοπίων. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, γράφτηκε και μελοποιήθηκε από τον Aleksandar Sarievski και έγινε γνωστό τη δεκαετία του 1960.
Το πολιτικό ζήτημα που έθεσαν όσοι αντέδρασαν αφορά περισσότερο το πλαίσιο μέσα στο οποίο χρησιμοποιείται ένα τέτοιο τραγούδι, την προέλευσή του και το κατά πόσο αποτελεί μέρος της τοπικής παραδοσιακής κληρονομιάς.
Αντέδρασαν Παπασωτηρίου και Τάσκας
Ο Σταύρος Παπασωτηρίου και ο Αθανάσιος Τάσκας δεν επέλεξαν να παραμείνουν σιωπηλοί. Παρενέβησαν και ζήτησαν εξηγήσεις, ενώ ο βουλευτής αποχώρησε από τον χώρο.
Από την άλλη πλευρά, ο Πνευματικός Μορφωτικός Σύλλογος Μελίτης αντέδρασε έντονα στην παρέμβαση, υποστηρίζοντας ότι επρόκειτο για προσβολή της πολιτιστικής έκφρασης των χορευτών και των μουσικών. Ο Σύλλογος υπερασπίστηκε την επιλογή του τραγουδιού και υποστήριξε ότι ο πολιτισμός δεν πρέπει να λογοκρίνεται.
Ακριβώς αυτή η σύγκρουση δείχνει ότι το ζήτημα δεν εξαντλείται σε ένα τραγούδι.
Το πραγματικό ερώτημα είναι ευρύτερο
Σε μια περιοχή όπως η Φλώρινα, και ιδιαίτερα μετά τη Συμφωνία των Πρεσπών, κάθε συζήτηση γύρω από γλώσσα, τραγούδια, σύμβολα και ταυτότητα αποκτά αναπόφευκτα και πολιτική διάσταση.
Το κρίσιμο, επομένως, δεν είναι να απαγορεύονται τραγούδια επειδή προέρχονται από μια γειτονική χώρα. Αυτό θα ήταν λάθος.
Το κρίσιμο είναι να υπάρχει σαφής διάκριση ανάμεσα στην αυθεντική πολιτιστική παράδοση και στη χρησιμοποίηση του πολιτισμού ως οχήματος πολιτικής ή εθνικής προπαγάνδας.
Και ακριβώς γι' αυτό χρειάζεται προσοχή. Όταν σε άλλες περιπτώσεις εμφανίζονται πραγματικά αλυτρωτικοί στίχοι ή σύμβολα, η Πολιτεία οφείλει να αντιδρά. Όταν όμως ένα τραγούδι δεν έχει τέτοιο περιεχόμενο, πρέπει επίσης να το λέμε καθαρά.
Ένα περιστατικό που δεν πρέπει να περάσει χωρίς συζήτηση
Η αντίδραση του βουλευτή Φλώρινας και του Αντιπεριφερειάρχη έφερε ξανά στην επιφάνεια ένα ζήτημα που υπάρχει εδώ και χρόνια στην περιοχή: πού τελειώνει η πολιτιστική έκφραση και πού αρχίζει η πολιτική εργαλειοποίηση του πολιτισμού;
Είχε προηγηθεί περιστατικό και στη Βεύη
Το περιστατικό στο Σκλήθρο, πάντως, δεν ήταν το μοναδικό που προκάλεσε αντιδράσεις στην περιοχή.
Μερικές ημέρες νωρίτερα, στο πανηγύρι της Βεύης Φλώρινας, σύμφωνα με σχετικές αναφορές, ακούστηκαν από μπάντα τραγούδια που χαρακτηρίστηκαν αλυτρωτικού περιεχομένου.
Το γεγονός αυτό προσθέτει ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα στη συζήτηση που έχει ανοίξει. Όταν παρόμοια περιστατικά καταγράφονται μέσα σε λίγες ημέρες στην ίδια περιοχή, εύλογα τίθεται το ερώτημα εάν πρόκειται για μεμονωμένες επιλογές μουσικών σχημάτων ή εάν υπάρχει ένα ευρύτερο φαινόμενο που η Πολιτεία οφείλει τουλάχιστον να εξετάσει.
Και εδώ ανακύπτει ένα ακόμη ερώτημα: όταν πράγματι ακούγονται τραγούδια με αλυτρωτικό περιεχόμενο, ποια είναι η αντίδραση των αρμόδιων αρχών και πότε ακριβώς ενεργοποιείται το ισχύον νομικό πλαίσιο;
Δεν μπορεί κάθε αντίδραση να βαφτίζεται αυτομάτως «λογοκρισία» ή «εθνικισμός». Η ελεύθερη πολιτιστική έκφραση είναι αυτονόητη σε μια δημοκρατική κοινωνία. Άλλο όμως η πολιτιστική έκφραση και άλλο η προώθηση αλυτρωτικών μηνυμάτων, εφόσον αυτά πράγματι προκύπτουν από τους στίχους και το συγκεκριμένο πλαίσιο.
Έτσι το άρθρο γίνεται πολύ πιο δυνατό, γιατί δεν στηρίζεται αποκλειστικά στο «Zajdi Zajdi» — για το οποίο, όπως είπαμε, δεν πρέπει να ισχυριστούμε ότι οι ίδιοι οι στίχοι είναι αλυτρωτικοί — αλλά ανοίγει το ευρύτερο ζήτημα με το περιστατικό της Βεύης.
Η απάντηση δεν μπορεί να δοθεί με γενικεύσεις.
Χρειάζεται γνώση της ιστορίας, εξέταση των στίχων και των συμβόλων κάθε περίπτωσης και, πάνω απ' όλα, εγρήγορση απέναντι σε πραγματικές αλυτρωτικές εκδηλώσεις.
Γιατί ο πολιτισμός μπορεί και πρέπει να ενώνει τους λαούς. Δεν πρέπει όμως να χρησιμοποιείται ως άλλοθι για την προώθηση αλυτρωτικών αφηγημάτων που έχουν πυκνώσει ανησυχητικά τα τελευταία χρόνια.
newsroom
إرسال تعليق