Μεγάλο ενδιαφέρον για τον νέο θεσμό της Ενεργής Εθελοντικής Εφεδρείας – Εκπαίδευση σε drones, σύγχρονες απειλές και πρώτες βοήθειες – Το νέο μοντέλο που επιχειρεί να φέρει ξανά τον πολίτη-οπλίτη στο επίκεντρο της άμυνας
Για χρόνια, για πολλούς Έλληνες η σχέση με τον Στρατό τελείωνε ουσιαστικά την ημέρα που έπαιρναν το απολυτήριο από τη θητεία τους. Η στολή έμπαινε στην ντουλάπα και η επόμενη επαφή με την Εφεδρεία μπορούσε να αργήσει πολλά χρόνια.
Αυτό επιχειρεί πλέον να αλλάξει.
Η Ελλάδα προχωρά στη δημιουργία ενός νέου μοντέλου Ενεργής Εθελοντικής Εφεδρείας, με έναν ιδιαίτερα φιλόδοξο στόχο: τη συγκρότηση μιας δεξαμενής 150.000 εκπαιδευμένων και επιχειρησιακά διαθέσιμων εφέδρων, οι οποίοι θα διατηρούν ουσιαστική επαφή με τις Ένοπλες Δυνάμεις και τις σύγχρονες απαιτήσεις του πεδίου (Υπουργείο Άμυνας)
Το ενδιαφέρον φαίνεται ήδη σημαντικό. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι εγγραφές εθελοντών εφέδρων στην ηλεκτρονική εφαρμογή πραγματοποιούνται κατά χιλιάδες.
Το ΓΕΣ επιβεβαιώνει επισήμως ότι η διαδικασία είναι πλέον ενεργή: κάθε έφεδρος μπορεί ηλεκτρονικά να δηλώσει ότι επιθυμεί να ενταχθεί στον θεσμό, αλλά και να καταγράψει επαγγελματικές γνώσεις και ειδικές δεξιότητες που διαθέτει ώστε, όπου είναι δυνατόν, να αξιοποιηθούν από τις Ένοπλες Δυνάμεις (Διεύθυνση Επιστράτευσης)
Από τη θητεία στην πραγματικά ενεργή Εφεδρεία
Ο νέος θεσμός δεν είναι απλώς μια εξαγγελία.
Η Ενεργή Εθελοντική Εφεδρεία θεσμοθετήθηκε με το άρθρο 264 του ν. 5265/2026, στο πλαίσιο του νέου σχεδιασμού των Ενόπλων Δυνάμεων και της «Ατζέντας 2030».
Η φιλοσοφία είναι σχετικά απλή: ο πολίτης που ολοκλήρωσε τη στρατιωτική του θητεία δεν θα θεωρείται απλώς ένα όνομα στα επιστρατευτικά μητρώα. Εφόσον επιθυμεί να συμμετάσχει ενεργά, θα μπορεί να επανέρχεται για εκπαίδευση και ασκήσεις, ώστε οι γνώσεις του να ανανεώνονται και να προσαρμόζονται στα δεδομένα ενός πεδίου μάχης που έχει αλλάξει δραματικά τα τελευταία χρόνια.
Σήμερα λειτουργούν Κέντρα Μετεκπαίδευσης Εφεδρείας στον Αυλώνα Αττικής και στο Λιτόχωρο Πιερίας, ενώ προβλέπεται εκπαίδευση εφέδρων και σε άλλες καθορισμένες στρατιωτικές μονάδες. Για όσους διαμένουν στη Θράκη και στα νησιά του Αιγαίου, η αρχική εκπαίδευση μπορεί να πραγματοποιείται στις μονάδες επιστρατευτικής υπαγωγής τους.
Drones, anti-drone και πρώτες βοήθειες
Εκεί βρίσκεται ίσως και η σημαντικότερη αλλαγή.
Ο έφεδρος του 2026 δεν εκπαιδεύεται αποκλειστικά με τα αντικείμενα που θυμάται από τη στρατιωτική του θητεία πριν από δέκα, είκοσι ή ακόμη και περισσότερα χρόνια.
Η εμπειρία των σύγχρονων συγκρούσεων έχει αλλάξει ριζικά το περιβάλλον.
Στα ΚΕΜΕΦ η εκπαίδευση περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, χρήση drones, αντιμετώπιση μη επανδρωμένων συστημάτων, εξομοιωτές, σύγχρονες τακτικές και παροχή πρώτων βοηθειών στο πεδίο. Κατά την έναρξη λειτουργίας του ΚΕΜΕΦ Αυλώνα τον περασμένο Ιούνιο, το ΥΠΕΘΑ παρουσίασε μάλιστα εκπαίδευση εφέδρων στη χρήση drone και στις αίθουσες εξομοιωτών.
Και αυτό έχει τη σημασία του.
Ένας άνθρωπος που υπηρέτησε πριν από είκοσι χρόνια βρίσκεται σήμερα μπροστά σε ένα εντελώς διαφορετικό τεχνολογικό περιβάλλον. Τα μη επανδρωμένα συστήματα, οι επικοινωνίες, η επιτήρηση, οι αισθητήρες και οι νέες μέθοδοι αντιμετώπισης απειλών έχουν μεταβάλει σημαντικά τον τρόπο με τον οποίο διεξάγονται οι σύγχρονες επιχειρήσεις.
Η επανεκπαίδευση επομένως δεν αποσκοπεί απλώς στο να θυμηθεί κάποιος όσα είχε μάθει στη θητεία του. Στόχος είναι να αποκτήσει επαφή με όσα έχουν αλλάξει από τότε.
Ο γιατρός παραμένει γιατρός και ο τεχνικός μπορεί να προσφέρει τις γνώσεις του
Υπάρχει όμως και μία ακόμη ενδιαφέρουσα πλευρά του νέου συστήματος.
Κατά την εγγραφή του, ο ενεργός έφεδρος μπορεί προαιρετικά να δηλώσει τις επαγγελματικές δεξιότητες και εξειδικεύσεις που απέκτησε στην πολιτική του ζωή.
Το ίδιο το ΓΕΣ δίνει ως παράδειγμα έναν γιατρό, ο οποίος μπορεί να δηλώσει την ειδικότητά του, τις σπουδές και την επαγγελματική του εμπειρία. Η λογική είναι οι γνώσεις που αποκτά ένας πολίτης μετά τη στρατιωτική του θητεία να μπορούν, όπου απαιτείται, να αξιοποιηθούν και στην επιστρατευτική του τοποθέτηση.
Ένας μηχανικός, ένας άνθρωπος της πληροφορικής, ένας επαγγελματίας υγείας ή κάποιος με άλλη τεχνική εξειδίκευση μπορεί χρόνια μετά τη θητεία του να διαθέτει πολύ περισσότερες γνώσεις από εκείνες που είχε όταν ήταν 20 ετών.
Και αυτή ακριβώς τη δεξαμενή ανθρώπινου δυναμικού επιχειρεί να αξιοποιήσει το νέο σύστημα.
Το ειδικό σήμα του Ενεργού Εφέδρου
Μετά την αρχική αξιολόγηση και εκπαίδευση, οι ενεργοί εθελοντές έφεδροι μπορούν να καλούνται ξανά για μετεκπαίδευση και ασκήσεις. Το ΓΕΣ προβλέπει επίσης ειδικό διακριτικό σήμα, το οποίο φέρεται στη στολή από τους ενεργούς εθελοντές εφέδρους.
Παράλληλα, το γενικότερο σύστημα μετεκπαίδευσης γίνεται συστηματικότερο. Η επίσημη Διεύθυνση Επιστράτευσης αναφέρει ότι οι έφεδροι ενεργών μονάδων προβλέπεται να προσκαλούνται τουλάχιστον μία φορά ανά τριετία και εκείνοι των επιστρατευόμενων μονάδων τουλάχιστον μία φορά ανά πενταετία, για εκπαίδευση τουλάχιστον τριών ημερών.
Ο στόχος των 150.000
Το εγχείρημα βρίσκεται ακόμη στην αρχή του και, συνεπώς, θα χρειαστεί χρόνος μέχρι να φανεί εάν η αρχική ανταπόκριση θα μετατραπεί σε ένα σταθερό και λειτουργικό σύστημα.
Ο αριθμός όμως που έχει τεθεί ως στόχος είναι μεγάλος: 150.000 ενεργοί έφεδροι.
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας, εγκαινιάζοντας τον Ιούνιο το ΚΕΜΕΦ στον Αυλώνα, είχε περιγράψει τον σχεδιασμό ως προσπάθεια δημιουργίας μιας σοβαρής και σύγχρονης Εφεδρείας, αναφέροντας ως διεθνή παραδείγματα τη Φινλανδία και την Ελβετία.
Δεν πρόκειται φυσικά για 150.000 νέους επαγγελματίες στρατιωτικούς.
Πρόκειται για πολίτες που έχουν ήδη υπηρετήσει, βρίσκονται στην Εφεδρεία και επιλέγουν να διατηρούν ενεργότερη σχέση με την εκπαίδευση και την αμυντική προετοιμασία της χώρας.
Και ίσως αυτή να είναι η ουσία της αλλαγής που επιχειρείται.
Όχι απλώς περισσότεροι έφεδροι στα χαρτιά, αλλά άνθρωποι που γνωρίζουν πού ανήκουν, επανεκπαιδεύονται, αποκτούν επαφή με τη σύγχρονη τεχνολογία και μπορούν, εφόσον ποτέ απαιτηθεί, να ενταχθούν ταχύτερα και αποτελεσματικότερα στον αμυντικό σχεδιασμό.
Η μεγάλη συμμετοχή που καταγράφεται στους πρώτους μήνες αποτελεί ασφαλώς ένα θετικό πρώτο δείγμα. Το πραγματικό στοίχημα, όμως, θα είναι η συνέχεια: η ποιότητα της εκπαίδευσης, η τακτική επανάκληση, η σωστή αξιοποίηση των δεξιοτήτων και η δυνατότητα να διατηρηθεί αυτό το ενδιαφέρον σε βάθος χρόνου.
Γιατί μια σύγχρονη Εφεδρεία δεν δημιουργείται μόνο με έναν μεγάλο αριθμό εγγραφών.
Χτίζεται με εκπαίδευση, οργάνωση και διαρκή επαφή με τις πραγματικές ανάγκες της άμυνας.
Επίσημη ενημέρωση ΓΕΣ για τους Ενεργούς Εθελοντές Εφέδρους
ΥΠΕΘΑ – Έναρξη λειτουργίας του ΚΕΜΕΦ Αυλώνα
Xαρανίδης Θεόδωρος
إرسال تعليق